Türkiye’de yangın güvenliği alanındaki temel yasal çerçeveyi oluşturan yönetmelik, bina sahipleri, müteahhitler ve tesis yöneticileri için kritik yükümlülükler içermektedir. Yangın yönetmeliği 2024 kapsamındaki güncel gereksinimleri, hangi binalar için hangi sistemlerin zorunlu olduğunu ve uyumsuzluğun doğurabileceği yaptırımları bu kapsamlı rehberde açıklıyoruz.
Temel Yasal Dayanak
Türkiye’de yangın güvenliği alanındaki birincil mevzuat, 19 Aralık 2007 tarihli ve 26735 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ‘Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’tir (BYKHY). Bu yönetmelik, çeşitli dönemlerde yapılan değişikliklerle güncellenmiş olmakla birlikte temel yapısını korumaktadır.
Yangın Yönetmeliği 2024’e Göre Yapı Sınıflandırması
BYKHY, binaları kullanım amacı ve büyüklüğüne göre farklı kategorilere ayırmakta ve her kategori için ayrı gereksinimler belirlemektedir. Başlıca yapı kullanım sınıfları şunlardır: konutlar ve toplu konutlar, ticari binalar ve alışveriş merkezleri, endüstriyel tesisler ve depolar, eğitim binaları, sağlık tesisleri, otel ve konaklama tesisleri ile yüksek yapılar (yüksekliği 21,5 m’yi aşan).
Hangi Binalarda Yangın Alarm Sistemi Zorunludur?
Aşağıdaki yapılarda otomatik yangın algılama ve alarm sistemi kurulumu zorunludur: Yüksekliği 30 m’yi aşan tüm yapılar, kullanım alanı 2.000 m²’nin üzerindeki ticari binalar, 50 kişi veya üzerinde oturma kapasitesi olan toplantı alanları, toplam kapasitesi 200 yatağın üzerindeki yatakhaneler ve oteller, toplam inşaat alanı 5.000 m² veya üzerindeki fabrika ve depolar.
Sprinkler Sistemi Zorunluluğu
Otomatik sprinkler söndürme sistemi; yüksekliği 30,5 m’yi aşan yapılarda, kapalı otoparklarda (toplam alan 2.000 m² üzeri), büyük alışveriş merkezlerinde ve depolarda (depolama yüksekliği 3,6 m’yi aşan ve toplam alan 2.000 m² üzerinde) zorunludur.
Yangın Merdivenine İlişkin Gereksinimler
Yönetmelik, yangın merdiveni tasarımına ilişkin ayrıntılı gereksinimler de içermektedir: Yüksekliği 21,5 m’yi aşan binalarda en az iki yangın çıkışı bulunmalıdır. Yangın merdiveni özel şartname ve malzeme gereksinimlerine uygun yapılmalıdır. Yangın merdiveni koridoru hava sızdırmazlığı bakımından belirli standartları karşılamalıdır.
Yapı Ruhsatı Süreci ve Yangın Güvenliği
Türkiye’de yeni yapılan tüm binalar için yapı ruhsatı başvurusu sırasında onaylı bir yangın güvenlik projesi sunulması zorunludur. Bu proje; yangın algılama sistemi, söndürme sistemi, kaçış yolları ve yangın kompartımanlaması gibi bileşenleri kapsamalıdır. Ruhsat aşamasında yerel belediye veya ilgili kamu kurumu tarafından incelenen proje, bu kurumlarca onaylanmadan yapı ruhsatı verilmemektedir.
Periyodik Denetim ve Bakım Yükümlülükleri
Yangın yönetmeliği 2024 kapsamında bina sahipleri ve işleticileri; tüm yangın güvenlik sistemlerinin çalışır durumda tutulmasından hukuki olarak sorumludur. Yönetmelik uyarınca; yangın güvenliği sorumlusu atanmalı, yıllık teknik bakım ve test kayıtları tutulmalı, yangın tahliye planı hazırlanıp uygun yerlere asılmalı ve periyodik tahliye tatbikatları gerçekleştirilmelidir.
Uyumsuzluğun Sonuçları
Yangın yönetmeliğine uyumsuzluk; idari para cezalarına, yapı kullanma izninin iptaline, otel ve restoran gibi işletmelerin geçici kapatılmasına ve yangın hasarı durumunda tazminat yükümlülüğüne yol açabilir. Ağır ihlaller, cezai sorumluluk doğurabilir.
KC Yangın ile Uyum Süreci
Mevcut binanız için yangın yönetmeliği 2024 kapsamındaki eksiklikleri tespit etmek ve uyum sürecini yönetmek üzere KC Yangın uzman ekibiyle iletişime geçebilirsiniz. Saha tespitinden proje tasarımına, kurulumdan devreye almaya kadar tüm süreci sizin adınıza yönetiyoruz.
Veri Merkezi Yangın Algılama Sistemi yazımızı da inceleyebilirsiniz.
